Tokovi poezije

Dubravka Đurić: Antologija američke eksperimentalne poezije (2)

U emisiji Tokovi poezije, od 11. do 17. marta, predstavićemo „Antologiju američke eksperimentalne poezije” koju je priredila Dubravka Đurić. U prvoj i drugoj emisiji ovog ciklusa pročitaćemo tekst priređivačice pod nazivom „Od nove američke poezije do jezičke poezije i konceptualnog pisanja”.

U Antologiji američke eksperimentalne poezije, koju je priredila Duvbravka Đurić, a prevele Ana Gorobinski i priređivačica, obuhvaćen je period posle 1970. godine. U svom uvodnom tekstu autorka objašnjava: u poslednjih dvadeset i više godina na globalnom nivou došlo je do istorizacije avangardne i postavangardne poezije, te je pesnički eksperiment postao važan deo opšte istorije poezije. Američka poezija je u tom smislu jedinstvena, jer u njoj (nakon Drugog svetskog rata) postoji kontinuitet u pesničkom eksperimentu, a jedan od razloga zašto je to bilo moguće je taj što se od 70-ih godina na američkim univerzitetima mogla učiti poezija. Međutim, profesori poezije nisu bili samo pesnici dominantnog toka, već su i pesnici pripadnici druge tradicije dobijali predavačke pozicije i predavali o drugoj tradiciji iz koje su i sami proizašli. Pojam druga tradicija upotrebila je početkom 80-ih ugledna kritičarka Mardžori Perlof, preuzevši ga iz jedne pesme Džona Ešberija. Iz današnje perspektive, sa sigurnošću se može reći da je u središtu te druge tradicije jezička poezija (language poetry) i zato je ova antologija usredsređena na nju.

Kao pesnička formacija, jezička poezija se pojavila početkom 70-ih godina 20. veka, a po ocenama mnogih, delovanje jezičkih pesnika i pesnikinja odigralo je najznačajniju ulogu u transformaciji američke poezije od 90-ih godina do danas. Kada se piše o ovoj vrsti poezije, koriste se odrednice: avangardna, eksperimentalna, inovativna, radikalna poezija, a uvedena je i odrednica poezija u proširenom polju, kojom se ukazuje na složene odnose koje je poezija tokom 20. stoleća (posebno posle Drugog svetskog rata) uspostavila sa drugim umetnostima, u zajedničkom nastojanju da se prekorače uspostavljene granice, te se o njoj govori kao o mutimedijalnoj, transmedijalnoj i multižanrovskoj.

Stihove i odlomke iz dela, koji su ušli u ovaj izbor američke eksperimentalne poezije, možete pratiti od srede, 13. marta.

Čitala Dušica Mijatović.
Urednice ciklusa Olivera Nušić i Tanja Mijović.