Istina komedije

Izreka da „umetnost služi za sopstveno dobro“ odbacuje ideju da umetnost može biti za dobro bilo čega pojedinačnog, pa tako status teatarske umetnosti postaje krajnje tajanstven i – ranjiv. Uprkos poštovanju koje pozorište uživa, njegova se važnost isuviše često samo podrazumeva, umesto da bude objašnjena.

I o komediji treba govoriti, najviše zbog onih koji promovišu komediju sa pozicije njene sveobuhvatne neutralnosti, zbog čega se gubi oštrica i – zašto da ne? – istina koja je sadržana u komediji. Komedija, kao određena istina o svetu, nije samo jedna od mnogih istina, nego u određenom segmentu svog dometa postaje jedina moguća istina.

Na Danima komedije ćemo se pozabaviti baš tom istinom komedije koja može biti i mnogo subverzivnija od uobičajenih mehanizama distanciranja i relativizacije.

Kriterijumi izbora predstava za 49. Dane komedije podrazumevali su kritički angažman, profesionalizam i celovitost scenskog izraza. Ovaj odabir karakterišu pažljiva rediteljska čitanja klasičnog i savremenog teksta, veliki broj valjanih glumačkih kreacija i adekvatna produkcijska zaokruženost.

Dobra komedija je bila i jeste velika retkost. Moglo bi se reći da pravom komičnom duhu ništa nije više strano od ovog vremena koje tako visoko vrednuje vedrinu, sreću i zabavu i ideološki promoviše neposrednost. Kao da imperativ zabave i neposrednosti sputava samu srž komedije, njenu iskru, kao da otupljuje onaj rub na kome opstaje i uspeva komedija, isto kao i naša senzibilnost za nju. Jedan od osnovnih ciljeva Festivala Dani komedije je konceptualno oživljavanje tog ruba. 

Zbog toga, a i svega već navedenog, za 49. Dane komedije predlažem sledeći repertoar:

Ubistvo u Orijent ekspresu po tekstu Kena Ludviga, u režiji Darjana Mihajlovića i produkciji Pozorišta „Boško Buha“;

Čista kuća Sare Rul, u režiji Andree Pjević i u produkciji Pozorišta Atelje 212;

Tartif po tekstu Žana Batista Poklena Molijera, u režiji Igora Vuka Torbice i u koprodukciji Narodnog pozorišta iz Sombora i Srpskog narodnog pozorišta iz Novog Sada;

Ibi the Great po tekstu Alfreda Žarija, u režiji Andraša Urbana i u produkciji Narodnog pozorišta u Somboru;

Sitnice koje život znače Lorenca Maronea, u režiji Andreja Nosova i u koprodukciji Narodnog pozorišta Beograd, BEOART-a i Centra za kulturu Tivat;

Izbiračica Koste Trifkovića, u režiji Ive Milošević i u produkciji Narodnog pozorišta iz Subotice;

Neki to vole vruće po motivima istoimenog filma, u režiji Aleksandra Marinkovića i u produkciji Narodnog pozorišta Niš;

Predlažem da u čast nagrađenih bude izvedena predstava:

Terapija Kristofera Duranga, u adaptaciji i režiji Olivere Đorđević i u produkciji Regionalnog pozorišta iz Novog Pazara.