Majstori baroka – Jan Jozef Ignjac Brentner

O životu ovog češkog kompozitora ne postoji puno podataka. Smatra se da je rođen 1689. godine u malom gradu Dobrani, a da je dvadesete i tridesete godine 18. veka proveo u Pragu. U ovom gradu bio je aktivan kao horista, komponovao končerta, kao i motete namenjene za sahrane pripadnika jezuitskog reda u četvrti Mala strana. Sledeći tragovi o muzičkoj aktivnosti ovog autora potiču iz druge decenije 18. veka, tačnije između 1716. i 1720. godine kada su objavljene četiri zbirke njegovih kompozicija. Prve tri su posvećene duhovnoj muzici, dok četvrta sadrži koncertanta dela i svrstavaju Brentnera među češke kompozitore sa najviše objavljenih dela u ovom periodu.

Brentnerove arije, objavljene 1716. godine, pisane su po ugledu na italijanske arije, i uglavnom su korišćene tokom mise na mestu Poslanice ili Jevanđelja. Originalno pisane na duhovne tekstove, neretko su bile virtuoznog karaktera, a na mestu pratnje kompozitor je često koristio koncertante instrumente. Ovakva praksa pisanja duhovnih arija nije dugo opstala, te su je posle zamenile operske arije na koje su dodavani prigodni tekstovi.

Zbirka koncerata Hora pomerediana iz 1720. godine, u podnaslovu sadrži odrednicu "kamerni koncerti" i u njima Brentner kombinuje elemente koncerta, svite i sonate. Glavna deonica je često poverena oboi, violini ili poprečnoj flauti, koja je u to vreme bila nov instrument, a prateće deonice su bile pisane za drugu violinu, violu i violončelo. Ove trostavačne ili četvorostavačne kompozicije započinju sporim uvodnim stavom koji podseća na uvodni stav trio sonate, zatim nastavljaju drugim, brzim stavom, koji je nekada podeljen u dva dela, a na mestu poslednjeg nalazi se stav plesnog karaktera.

Autorka: Saša Tošković