Rešena misterija „sinova litica“, drevni narod „visećih sanduka“ u Kini konačno identifikovan

Istraživači su takođe otkrili genetske veze između drevnih naroda koji su praktikovali tradiciju „visećih kovčega“, u kojoj su drveni kovčezi postavljani na litice, i neolitskih naroda koji su živeli na obalama južne Kine i jugoistočne Azije.

Otkrića „pružaju dragocen uvid u genetičke, kulturne i istorijske korene ovog pogrebnog običaja“, napisali su istraživači u studiji objavljenoj u časopisu Nature Communications.

Tokom poslednjih 30 godina dokumentovane su stotine visećih kovčega širom Kine i jugoistočne Azije. Istorijski tekstovi i usmena predanja navode da je mala etnička grupa poznata kao narod Bo bila iza ove prakse, ali su se istraživači u novoj studiji okrenuli genetici kako bi konačno rešili misteriju.

U svojoj istrazi analizirali su genetiku 11 osoba koje su živele pre više od 2.000 godina na četiri lokaliteta visećih kovčega u Kini.

Studiju su dopunili analizom ostataka četiri pojedinca iz drevnih „drvenih kovčega“ pronađenih u pećini na severozapadu Tajlanda, od kojih je najstariji star 2.300 godina, kao i analizom 30 genoma živih ljudi koji potiču od naroda Bo.

Rezultati pokazuju da su narodi visećih kovčega, a time i savremeni narod Bo, imali genetske veze sa grupama koje su živele pre 4.000 do 4.500 godina, u neolitu, periodu koji je u ovom regionu trajao od oko 10.000. p. n. e. do oko 2.000. p. n. e.

„Genetički tragovi koje su ostavili pružaju ubedljive dokaze o zajedničkom poreklu i kulturnom kontinuitetu koji prevazilazi savremene nacionalne granice“, napisali su istraživači.

Viseći kovčezi

Desetine lokaliteta visećih kovčega nalaze se širom južne Kine i na Tajvanu, gde je ovaj stil sahranjivanja nekada bio popularan. Međutim, sahrane ovog tipa prestale su pre nekoliko vekova, tokom kineske dinastije Ming.

Stručnjaci navode da prvi poznati zapis potiče iz perioda dinastije Juan, koja je vladala pre dinastije Ming od 1279. do 1368. godine. „Kovčezi postavljeni visoko smatraju se povoljnim. Što su više postavljeni, to su bolji za mrtve. Štaviše, oni čiji su kovčezi pali na zemlju smatrali su se još srećnijima“, navodi se u hronikama.

Nekoliko hiljada ljudi koji potiču od naroda Bo danas živi u južnoj kineskoj provinciji Junan, gde su kategorisani kao deo zvanične etničke grupe Ji, iako su njihov jezik i tradicije jedinstveni.

Ali njihova drevna kultura je nekada bila znatno raširenija, obuhvatajući područja koja danas pripadaju Tajlandu, Laosu, Vijetnamu i Tajvanu. Čini se da tradicija visećih kovčega potiče najmanje pre 3.400 godina u planinama Vuji u jugoistočnoj kineskoj provinciji Fuđijan.

Zajedničko poreklo

Ostaci iz drevnih drvenih kovčega na severozapadu Tajlanda takođe pokazuju izuzetne genetske sličnosti sa ljudima sahranjenim u visećim kovčezima, što ukazuje da su ove grupe delile isto poreklo.

U Tajlandu su kovčezi pravljeni tako što se stablo drveta cepalo po dužini na dva dela. Jedan deo bi se izdubio i služio kao kovčeg, dok bi drugi deo služio kao poklopac. Kovčezi su polagani u pećine, često na drvene nosače ili na visoke kamene police.

Ova otkrića, kao i dokazi sa drugih arheoloških lokaliteta širom Azije, ukazuju da su narodi visećih kovčega bili ogranak drevnih govornika taj-kadai jezika, koji su naseljavali veliki deo južne Kine pre nego što je etnička grupa Han postala dominantna oko prvog veka p. n. e.

Stručnjaci Univerziteta Čulalongkorn u Tajlandu navode da su drevni govornici taj-kadai (poznatih i kao kra-dai) jezika dali ime savremenoj državi Tajland i predstavljaju pretke miliona ne-Han kineskih zajednica, posebno na jugu zemlje.

Ali ključni nalaz studije jeste otkrivanje drevnog identiteta naroda visećih kovčega. Regionalni folklor opisuje narod Bo „imenima kao što su ‘Osvajači neba’ i ‘Sinovi litica’, pa čak i navodi da su mogli da lete“, napisali su istraživači. Sada ih genetika jasno povezuje sa onima sahranjenim u visećim kovčezima.

„Otprilike 600 godina nakon što je običaj nestao iz istorijskih zapisa, otkrili smo da su pripadnici naroda Bo direktni potomci nosilaca tradicije visećih kovčega“, zaključili su istraživači.